Spadek po zmarłej żonie

W 2012 roku zmarła moja teściowa, będąc już wdową. 2000 roku zostawiła testament w którym zapisała całość majątku (czyli dom z działką) mojej żonie. Przed 2000-nym rokiem siostra mojej żony zrzekła się swojej części na rzecz swojej teściowej. W związku małżeńskim byliśmy 3 lata. Mieszkaliśmy w domu mojej teściowej – równocześnie remontując ten dom (domek wolnostojący). Moja żona w 2013 roku nagle zmarła. Dzieci nie mieliśmy. Moje pytanie. Nie mając porządku prawnego (w sprawie tego domku i działki) kto dziedziczy i w jakiej części ten spadek. Bardzo proszę mi udzielić wyczerpującej odpowiedzi – dziękuję.

Porada prawna specjalisty prawa spadkowego

Biorąc pod uwagę informacje zawarte w treści zapytania, należy wskazać, iż współwłaścicielkami przedmiotowej nieruchomości do chwili śmierci Pana teściowej była teściowa i Pana żona.

Zakładam, iż po śmierci Pana teścia, odbyło się postępowanie w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, który nabyły teściowa (w ¾ części), żona Pana oraz jej siostra (po 1/8 części). Następnie dokonano działu spadku po teściu, podczas którego siostra żony przekazała swoją część (udział w wysokości 1/8) majątku na rzecz matki.

Tym samym Pana żona oraz jej matka stały się współwłaścicielkami nieruchomości w udziałach: Pana żona w 1/8 części, jej matka w  7/8 części.

Wobec śmierci teściowej w 2012 roku, na mocy sporządzonego przez nią testamentu, udział w wysokości 7/8 części prawa własności nieruchomości nabyła Pana żona, stając się tym samym właścicielką całej nieruchomości.

O ile nie rozszerzyli Państwo łączącej Was wspólności majątkowej na tę nieruchomość, nie stanowiła ona Waszego majątku wspólnego, ale w całości stanowiła majątek odrębny żony.

W myśl bowiem treści art. 33 k.r.o., do majątku osobistego każdego z małżonków należą:  

1) przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej; 

2) przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił (…)

Obecnie zatem, wobec śmierci Pana żony, spadek po niej (a zatem tym samym również własność nieruchomości) nabył Pan oraz jej siostra, przy czym każde z Państwa po ½ części.

Zgodnie bowiem z treścią art. 932 k.c., w braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku (…). Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych.

 Aby zatem prawnie uregulować zaistniałą sytuację, należy przeprowadzić postępowanie spadkowe po teściowej (o  ile takie nie zostało przeprowadzone) oraz po żonie. Trzeba złożyć wniosek do sądu rejonowego, w którego okręgu zamieszkiwały spadkodawczynie o stwierdzenie nabycia spadku po obydwu Paniach (może to nastąpić w jednym postępowaniu).

We wniosku należy wskazać dane Pana oraz siostry żony, Państwa adresy oraz PESEL lub NIP wnioskodawcy. Należy wskazać sąd, do którego kierowany jest wniosek oraz przedstawić żądanie stwierdzenia nabycia spadku oraz jego uzasadnienie. Do wniosku należy załączyć oryginały aktów zgonów oraz aktów małżeństwa Pana i Pana żony oraz aktu urodzenia jej siostry. Jeśli tylko jedno z Państwa będzie wnioskodawcą, wniosek wraz z załącznikami należy złożyć w Sądzie w dwóch egzemplarzach. Od wniosku pobierana jest opłata w wysokości 50,00 zł od stwierdzenia nabycia spadku po jednej osobie. Jeśli od śmierci spadkodawcy nie upłynęło 6 miesięcy, sąd będzie odbierał od Państwa oświadczenie o przyjęciu (lub odrzuceniu) spadku, za które należy uiścić opłatę w wysokości 50,00 zł. Na marginesie warto wskazać, iż jeżeli siostra Pana żony nie ma dzieci, a chce aby nieruchomość stała się tylko Pana własnością, może w ciągu 6 miesięcy odrzucić spadek po siostrze przed sądem albo notariuszem, tym samym zostanie uznane, jakby nie dożyła otwarcia spadku i jedynym właścicielem majątku spadkowego zostanie Pan.

Po przeprowadzeniu rozprawy w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, Sad wyda postanowienie, w którym wskaże, kto jest nabył spadek po teściowej, a następnie, kto nabył spadek po Pana żonie.

Po uprawomocnieniu się takiego postanowienia, należy przeprowadzić dział spadku między Panem a szwagierką. Jeśli strony są zgodne można to zrobić przed notariuszem, jeśli nie są zgodne, należy złożyć wniosek do sądu właściwego z uwagi na miejsce położenia majątku spadkowego.

Przedmiotem postępowania będzie tu głównie dokonanie podziału nieruchomości w ustalony przez Państwa sposób, można bowiem żądać przyznania własności nieruchomości na rzecz któregoś z Państwa z odpowiednią spłatą drugiego, ale także dokonania działu spadku w jakikolwiek inny sposób.

Oczywiście dopuszczalne jest także dokonanie wspólnie sprzedaży nieruchomości i podziału uzyskanych w ten sposób środków.

Trzeba jednak pamiętać, iż poczynione przez Pana i Pana żonę nakłady na nieruchomość w wysokości ¾ będzie Pan mógł odliczyć od kwoty, którą miałby Pan spłacić szwagierce.

Izabela Rusinowska, radca prawny

Masz pytania?

[contact_form lang=pl]


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

10 − three =

*